O paso de Xynthia visto pola estación meteorolóxica.

Dende que se puxo en funcionamento a estación meteorolóxica (01/04/2009) é a primeira vez que un fenómeno destas características visita a Mariña e, aínda que afortunadamente resultou menos virulento do previsto, foi o suficientemente intenso para non pasar desapercibido na evolución das variables que constantemente rexistra a estación.


A primeira manifestación da proximidade de Xynthia foi a choiva que empezou a caer sobre as 7:00 h e que non cesaría ata as 17:20 h. De todos os xeitos a cantidade acumulada nesas horas, 19 litros por metro cadrado, non era alarmante, entrando dentro do normal para calquera fronte dos moitos que ao longo do ano barren Galicia. Tan só había un dato que chamaba a atención, o barómetro parecía estar en caída libre, ás 18:00 h marcada 970,8 hpa, e seguía baixando!. Por outro lado, o vento reducíase a unha lixeira brisa, non chegaba a 10 km/h, onde estaba o Xynthia?. (Facer "clic" sobre as gráficas para amplialas).





A sorpresa chegou a partir das 18:40 h, en poucos minutos as variables rebentaron: a temperatura subiu 4,4º en 10 minutos, e algo mais de 7 en media hora, chegando a alcanzar os 18,8º ás 19:20 h; ao mesmo tempo, o vento, gran ausente ata ese momento, cobrou protagonismo con refachos que pasaron dos 8 km/h ás 18:40 h, ós 38,6 ás 18:50 h, chegando ao máximo refacho de 61,2 km/h ás 19:30 h, velocidade nada desprezable tendo en conta que o anemómetro está situado só a tres metros de altura e preto de obstáculos como árbores e edificios.


Como se pode ver na gráfica, o período de máximos refachos durou pouco máis dunha hora, o que indica que a borrasca movíase moi rapidamente, quizais por iso non causou danos moi graves. En todo caso, as predicións non erraron, Xynthia acudiu á cita e a nosa estación estaba ai para rexistrar todo o que estaba pasando deixándonos un montón de interesantes datos.

Para saber máis sobre este fenómeno pódese consultar o blog de Meteogalicia.

Excursión a Santiago: Observatorio Astronómico, Cidade da Cultura, Pórtico da Gloria, ...

O martes 9 de febreiro o alumnado de 2º de Bacharelato desprazouse ata Santiago para visitar o Observatorio Astronómico Ramón María Aller, a Cidade da Cultura, o Pórtico da Gloria e o Campus Sur.
A xornada comezou coa visita guiada ás instalacións do Observatorio Astronómico, onde puideron ver o instrumental con que conta, coñecer de cerca os proxectos nos que traballa e asomarse á inmensa labor desenvolvida polo seu fundador Ramón María Aller Ulloa, continuada polo actual director José Ángel Docobo Durantez.

De seguido trasladáronse á Cidade da Cultura onde percorreron, acompañados dunha guía, as instalacións dos dous edificios xa rematados: o arquivo e a biblioteca; suficientes para percatarse das descomunais dimensións do proxecto.
Despois de comer dividíronse en dous grupos: mentres que os de Humanidades asistían a unha visita explicada á actual restauración do Pórtico da Gloria, os de Ciencias percorrían o Campus Sur, parándose en facultades como Matemáticas e Física.
Foi unha xornada completa e ben aproveitada.

Orientación universitaria

O pasado venres, 5 de febreiro, estivo no centro Ignacio Ramos, profesor do departamento de Bioquímica da Facultade de Veterinaria de Lugo, acompañado de María Vieites, antiga alumna do Instituto que actualmente cursa 1º de Físicas na Universidade de Santiago.
Entre os dous impartiron unha charla informativa sobre a Universidade ao alumnado de Bacharelato.
As numerosas preguntas formuladas polos asistentes deixaron claro que se espertou o seu interese, por outro lado lóxico, xa que tratáronse problemáticas nas que se verán inmersos dentro de poucos meses.

Visita ás instalacións de INDITEX en Arteixo e a exposición “Ruth Matilda Anderson. Unha mirada de antano”

O xoves, día 4 de febreiro, os alumnos/as dos Ciclos Medio e Superior de Administración visitaron as instalacións que o grupo téxtil INDITEX posúe na nesa localidade. Púidose observar como se traballaba no deseño e no patronaxe das prendas, na preparación dos escaparates das distintas marcas do grupo (Zara, Berskha,...), na recepción de pedidos, no corte de teas, no preparación e embalado das prendas e, finalmente, como se realizaba toda a preparación loxística para distribuír os pedidos pola rede de tendas do grupo espallada por todo o mundo. Impresiona a capacidade de innovación desta empresa galega.



De seguido viuse a exposición de fotografía “Ruth Matilda Anderson. Unha mirada de antano” nas salas de exposicións da sede da Fundación Caixa Galicia na Coruña. Na mesma, recóllense os traballos desta autora norteamericana que recorreu o noso país nos anos 1924-1926, realizando un valiosísimo documental sobre a maneira de vida dos galegos/as da época con todas as súas necesidades. Sen dúbida, un acertado contrapunto para recordar de onde vimos.

Día mundial dos humedais

Como xa é habitual no noso centro, o pasado 2 de febreiro celabramos o día mundial dos humedais. Para iso, un grupo de alumnos de 4º eso aproveitaron parte da mañá para facer unha saída á Ría, acompañados pola profesora de bioloxía Mª Jesús Besteiro Cabanas.

Ademais de gozar dunha mañá de sol espléndido que xa votábamos de menos, nas distintas paradas que fixemos piudemos observar un bó número de aves invernantes: garzas, garcetas, correlimos, zarapitos, cormoráns así como pato asubión ou alavanco real.

Tamén nos fixamos nas grandes masas de vexetación características do esteiro: pradeiras submariñas de zostera que cobren gran parte da enseada da Liñeira, extensos xuncais que empezan a aparecer á altura da enseada do Tarrón en Vilavedelle e tamén masas de canaveirais que xa aparecen a partir de Porto onde a ría adopta un trazado meandrifrome debido ó predominio da acción fluvial.


En fin, unha mañá de clase un pouco distinta e cun obxectivo claro: coñecer o noso entorno para así aprender a valoralo e respetalo porque a súa conservación é cousa de todos nós.

Lectura da paisaxe

Parte do noso alumnado realizou o pasado xoves 28 de xaneiro unha actividade enmarcada dentro da Axenda 21 Escolar. Baixo o título “Lectura da paisaxe”, os nosos alumnos asistiron pola mañá a unha charla impartida polo xeógrafo Paco Castillo, actual xefe de servicio de Paisaxe, da Dirección Xeral de Sostibilidade e Paisaxe da Xunta de Galicia. Pola tarde, algúns deles subiron a Santa Cruz para poder poñer en práctica os coñecementos adquiridos pola mañá, tratando de encontrar as claves da interpretación da paisaxe e sensibilizando sobre a importancia de conservalo. Non cabe dúbida que foi unha xornada interesante e enriquecedora que todos agradecemos, porque está claro que primeiro hai que coñecer e valorar o entorno para que despois xurda o desexo de conservalo.

English theatre

Last Tuesday we went to IES Gamallo Fierros to see a play in English. We went with teenagers from other high schools.
The play was about a teenager called Peter who talked about his family, the girl who he loves, his bully and his experiences on holidays. The main topic was the girl who he loves. His bully told him that he was her boyfriend, but the girl wasn’t his girlfriend and she loved Peter. At the end, after they did a show and told experiences, the girl kissed Peter.
It was really fun and the audience participated a lot.

Lidia Fernández Belmar, Sarai Pousada Linares – 4º ESO

Cos nosos mellores desexos

Postal realizada por Carla Méndez García 4º ESO

Que todos os nenos teñan portal,

Que todos os reis sexan reis magos,

Que todas as noites sexan noites boas,

Que non haxa un día sen Nadal.

Galiciencia 2009

Un ano máis unha pequena, pero importante, representación do instituto acudiu a Ourense para participar na Galicinecia.
Nesta ocasión Antonio Gregorio seleccionou alumnado de 2º e 3º de ESO con dous proxectos que seguro espertaron interese entre os asistentes: “Creando os propios xogos de Nintendo: Double Screen con PALib” e “Estudio da lateralidade”.
Galiciencia, é a maior feira científica que se celebra anualmente en Galicia, contando coa participación de equipos de estudiantes de Secundaria de toda España.
O obxectivo principal desta iniciativa, que Tecnópole organiza dende fai catro anos co patrocinio da Dirección Xeral de I+D+I e da Consellería de Economía e Industria, é servir de punto de encontro para rapaces e rapazas da ESO e Bacharelato con ideas innovadoras e con gañas de mostralas ao público nos stands que o Parque Tecnolóxico de Galicia pon a súa disposición durante tres días, coincidindo coa celebración da Semana da Ciencia.

Pero tamén hai actividades paralelas para o público e os propios expositores. Este ano, ademais da presencia xa habitual do divulgador Adolf Cortel, coas súas conferencias de ciencia divertida, houbo obradoiros relacionados coa celebración a nivel europeo do Ano de Darwin, do Ano Internacional da Astronomía e do Ano da Creatividade e da Innovación.

Excursión de 1º de ESO a Mondoñedo

O pasado 24 de novembro os alumnos e alumnas de 1º de ESO, acompañados polo profesorado do departamento de Xeografía e Historia, visitaron algúns puntos de interese do municipio mindoniense.

A viaxe, promovida e patrocinada pola Fundación Comarcal A Mariña Central, tivo como principal atractivo a visita ao recentemente escavado Castro de Zoñán, na parroquia dos Remedios. Alí os alumnos e alumnas puideron contemplar de forma directa características da cultura castrexa estudada nas aulas.

Á volta visitaron o Centro de Artesanía “Os Muíños”, onde Alberto Geada, único zoqueiro xoven de Galicia, mostrou tódolos segredos da fabricación das tradicionais zocas. O alumnado seguiu con interese as explicacións.

Descubrindo a Ría: ciencia a pé de praia

Os alumnos de bioloxía de 4º ESO xunto cos de bacharelato de ciencias e tecnoloxía, participaron o martes 27 de outubro nunha na actividade “Descubrindo a Ría: Ciencia a pé de praia”. O obxectivo é dar a coñecer as ferramentas de traballo e os fundamentos básicos que un equipo multidisciplinar de científicos está empregando no chamado Estudio integral das Rías Altas, traballo que se está a facer co fin de averiguar as causas do importante descenso dos recursos marisqueiros nestas rías.

Para esta actividade, contamos coa axuda da Asociación de Oceanógrafos de Galicia, que nos enviou un grupo de 5 monitores para realizar outros tantos obradoiros. En primeiro lugar fixemos unha saída á Praia dos Bloques para levar a cabo algunhas actividades de campo e recoller mostras de area, auga e distintas especies atopadas. Despois, xa no laboratorio, desenvolvéronse os seguintes obradoiros:

• Obradoiro de estratigrafía: para observar a distribución granulométrica do sedimento, comprobar o seu contido en carbonato cálcico e observar a composición das areas coa lupa binocular.
  
  


• Obradoiro de oceanografía: para observar as propiedades físicoquímicas da auga do mar así como o seu contido en plancton.
  



• Obradoiro de recursos marisqueiros: para identificar as especies recollidas e calcular a talla media, peso medio, biomasa total e comercial e densidade da poboación.
  


• Obradoiro de patoloxía de moluscos: para facer unha disección do mexilón e observar co microscopio distintas preparacións histolóxicas con ou sen patóxenos.
  


• Obradoiro de ecotoxicidade: para recoñecer a importancia do uso das larvas de ourizo de mar como bioindicadoras da calidade das augas.

Realmente, pensamos que a actividade resultou moi interesante e os alumnos puideron disfrutar e aprender moito polo que parécenos interesante que se fagan estes traballos de divulgación científica.

Comedia Bífida

O pasado mércores, día 14 de outubro, o teatro viveirense Pastor Díaz encheuse con alumnado chegado da maioría dos institutos da Mariña, que se xuntaron alí para ver a representación da obra, de Manuel Carlos Núñez Singala, Comedia Bífida.
A montaxe a adaptación da obra fíxoa a compañía profesional Nobicarelo Teatro, formada en Santiago de Compostela en marzo deste mesmo ano.
Esta representación, xunto á difusión do libro “En galego por que non?”, do mesmo autor, forma parte do programa de dinamización lingüística desenvolvido pola Editorial Galaxia e promovido pola Secretaría Xeral de Política Lingüística, (ver díptico).

A toda cor!

En xuño presentouse o número 18 da revista XERFA, unha nova entrega da revista escolar que anualmente publica este instituto. Aínda que a edición impresa ao igual que as anteriores sae en branco e negro, por primeira vez podemos ver a revista a toda cor na súa edición dixital, que ademais se colgou en http://www.issuu.com/, plataforma que permite folleala nun formato atractivo e vistoso. O resto dos números da revista tamén se foron incorporando a esta web polo que se pode pasar un pouco de tempo ollando as páxinas de edicións anteriores.
Nesta ocasión a revista destaca especialmente polas entrevistas a personaxes de primeira liña da actualiade como José Angel Docobo, director do Observatorio Astronómico Ramón Maria Aller da Universidade de Santiago; ou Rubén Riós, coñecido actor galego protagonista da longametraxe “Pradolongo”.

Pero ademais está chea de moitos outros temas de interese aos que nos aproximan os alumnos, alumnas, profesores e profesoras que participaron na redacción, como por exemplo:

• Conflito árabe-israelí
• Estatísticas
• Saúde:
  Enfermidades nutricionais
  O infarto
• Entrevistas:
  Julio Antolín Rey
  José Ángel Docobo Durántez
  Miguel Ángel Millares Mera
  Rubén Riós
  José Luis Echevarría Reigosa
• Música:
  Cultura Hip Hop
  Saratoga

Teatro: Un xoguete para Goldoni

O 23 de xuño, último día de curso, o noso alumnado asistiu no cine teatro de Ribadeo á representación da comedia "Un xoguete para Goldoni", que puxo en escena o grupo de teatro do IES Vilar Ponte de Viveiro.
A maioría dos compoñentes deste grupo son alumnos e alumnas de segundo de bacharelato, polo que no próximo curso xa non estarán no instituto, sendo esta a súa última representación.
O guión de “Un xoguete para Goldoni” está baseado no “Anel máxico”, de C. Goldoni, adaptación de Cándido Pazó.
Nesta especie de homenaxe ás orixes, aos cómicos que sempre convertían en teatro calquera praza ou camiño, unha compañía de cómicos irrompe no escenario disposta a montar o seu espectáculo, a súa COMEDIA. O tema ( o enrolo amoroso) é o de menos, o que importa é o xogo teatral, a comicidade das situacións, os sucesivos equívocos, a diversión do espectáculo... en fin... a interpretación e o movemento dos actores, unida á música feita por eles mesmos.

Teatro: Pelexa no souto

Con gran asistencia de público tivo lugar o día 19 de xuño a representación da obra que ao longo do curso foi ensaiando o grupo de 1º da ESO do noso colexio. Os nervos estiveron presentes nos minutos previos á representación, pero unha vez comezado todo transcurríu según o previsto e podemos falar tranquilamente de que a cousa saíu bastante ben, sobre todo tendo en conta que sobre o escenario se moveron sobre un total de 25 alumnos/as, cousa que non era doada.
Temos que dicir que unha das nosas maiores preocupacións como era o tema das voces á hora de deixarmos oirnos, non chegou a ser tal pois todos os actores se esforzaron por deixarse oir.Tamén temos que comentar que todos os alumnos estiveron moi metidos no seu papel e agás algunha improvisación e omisión todo saíu moi satisfactoriamente.
En resume todos pasamos un bon momento e todos poideron comprobar como cun pequeno esforzo podemos transformarnos en pequenos actores, e porque non algún pode chegar a ser un auténtico profesional.
En canto a obra, dicir que o argumento xira arredor da introducción do eucalipto e a competencia co castiñeiro, tendo cada un, os seus amigos e os seus detractores, establecéndose un xuizo popular no que o eucalipto sae condeado.

...E viñeron os/as de Melide

O pasado martes, día 19 de maio, os alumn@s do IES de Melide devolvéronos a visita, no que foi un moi agradábel día de convivencia, no que o tempo estivo da nosa parte.

Recepción no salón de actos do IES -con canto incluído-, recorrido polo paseo marítimo, Cargadeiro, Forte San Damián –onde nos enteiramos de anécdotas coma a de aquel alcalde que, ante a ameaza da frota inimiga, ordena retirar os canóns ( non fora ser que, ademais da suma a acordar para que non se excedesen coas tropelías, levasen tamén aquelas pezas que non servían para lle facer fronte)-, e remate da camiñata no faro de Illa Pancha. Para todo iso deu a mañá.

O xantar campestre tivo en Santa Cruz a mellor das localizacións posíbeis. E ata tiramos da corda, gañando ... ben, mellor non dicir nada.

Á tarde, mesturados en varios grupos, os de Ribadeo actuamos de guías nun recorrido lúdico-histórico-artístico pola nosa vila. Uns máis e outros menos, todos aprendemos algo ou vimos algo novo paseando, contando e escoitando cousas e historias, a medida que recorríamos San Roque, coas súas casas de indianos, aprendíamos o porqué dunha rúa Vilafranca do Bierzo en Ribadeo, explicábamos os problemas da Torre dos Moreno, algo da historia de Raimundo Ibáñez pasando por diante da que foi súa casa, camiñábamos polo casco vello, a Atalaia ...

Houbo tamén tempo libre. E para rematar, que mellor sitio ca Rinlo para despedirse, non sen comentarlles que o mar non sempre está tan calmo, onde polo inverno se dicía aquilo de “roncan as ribeiras” cando bruaba o mar.

Viñeron, fóronse, pero algo queda: a nós deles e delas, e a elas e eles seguro que algo de nós. Melide e Ribadeo, dous anacos da nosa terra, que merece ser mellor coñecida en galego, máis visitada e gozada. Estarémolo facendo por nós.

Grupo de Normalización e Dinamización Lingüística

Estación meteorolóxica do IES Porta da Auga

A finais do curso pasado Meteogalicia puxo en marcha as Meteoescolas, rede de estacións meteorolóxicas en institutos e colexios que ten como finalidade a mellora o coñecemento do clima entre os escolares, a sensibilización dos máis novos sobre a problemática do cambio climático e a promoción da investigación na escola.
Dende ese momento o IES Porta da Auga integrouse nesa rede e empezouse a traballar no acondicionamento da caseta meteorolóxica que albergaría o termómetro de máximas e mínimas e o pluviómetro, instrumentos básicos cos que se dotou a tódolos membros das Meteoescolas. Todo estivo listo a primeiros deste ano e o 8 de febreiro comezouse a toma diaria de datos e a inclusión destes na páxina web de Meteogalicia.
Pero había un problema insalvable: os días festivos, vacacións,... non se podían recoller datos polo que sempre serían incompletos. Por este motivo decidiuse instalar unha estación automática como complemento á manual. O modelo elixido foi a Davis Vantge Pro2, cuxa instalación e posta en funcionamento acaba de rematar.
Con esta estación podemos ter información actualizada en todo momento e os datos acumulados de tódolos días, estea ou non aberto o centro, así como contrastar cos recollidos na manual. Ademais toda a información recollida pola estación envíase directamente á web do centro cada cinco minutos (http://www.portadaauga.es/).
As posibilidades didácticas que xorden combinando o uso de ambas estacións son enormes, tanto para a ESO como para o Bacharelato. De seguro que nos próximos cursos habemos de ver froitos.

Videoconferencia

"Fala e non ten boca, voa e non ten alas, anda e non ten pés...que é?".

Adiviñas coma esta intercambiáronas os nosos alumnos cos do CEIP Gregorio Sanz nunha videoconferencia que, con motivo da celebración das Letras Galegas, se organizou entre os dous centros, xa por terceiro ano consecutivo.

Os protagonistas foron os alumnos e alumnas de 1º de ESO e de 6º de Primaria, aínda que as diferenzas de curso e idade pouca ou ningunha transcendencia teñen á hora de discorrer as adiviñas.

Durante unha hora de dura contenda os acertos, fallos, alborozos e desánimos sucedéronse, dando mostra do bo ambiente que en todo momento reinou na actividade. O resultado final sempre é o de menos, o importante é que durante ese tempo a lingua foi nexo de unión e lecer.

Julio Antolín Rey

O pasado venres 8 de maio estivo no centro dando unha charla ao alumnado de 1º de Bacharelato o corredor de ultrafondo Julio Antolín Rey, leonés afincado en Ribadeo dende moi novo, que ven de rematar o “Atacama Crossing”, carreira de 250 km polo deserto de Atacama, Chile.
Explicou todos os pormenores das carreiras de ultrafondo, probas que se desenvolven durante varios días nos lugares máis inhóspitos do planeta, nas que, ademais de superar etapas diarias de máis de 50 km en condicións extremas, hai que someterse a unha constante proba de supervivencia: cada corredor debe portar dende a saída todos os útiles, incluída a comida, que vai precisar nos días que dure a travesía. Tan só recibe unha exigua cantidade diaria de auga. Non hai vencedores nin vencidos, o reto é persoal e todos os que chegan á meta son gañadores.
Non é a primeira carreira destas características que supera, completou as 100 millas do Himalaia e xa está pensando noutros retos como o Gobi e a Antártida. Todo un exemplo de superación e sacrificio.

Viaxe a Santiago

O pasado día 5, os alumnos de 3º da ESO visitaron Santiago. O obxectivo da viaxe era o contacto coa evolución arquitectónica da cidade.
Pola mañá estiveron no Museo de Arte Contemporáne e no Museo do Pobo Galego, un edificio histórico e outro moderno, situados un ó lado doutro para que poidesen observar as diferencias.
Despois de recorrer a zona antigua e dun breve descanso na Ferradura para poder comer, seguiron o paseo por Sarela, Vista Alegre, donde pudieron ver o Conservatorio de altos Estudios Musicais e o modernísimo edifico da sede da Sociedade de Autores, para rematar no Auditorio e Campus Norte.
O percorrido foi algo cansado pois fixo moito calor ese día e porque foi todo a pé, e xa sabemos que para estas novas xeneracións eso de andar…….. ¡De tódolos xeitos que se preparen porque en 4º tocaralles a Catedral e demais igrexas!